/انواع چای چیست و نوشته‌های روی بسته‌های چای نمایانگر چه چیزی می‌باشد

انواع چای چیست و نوشته‌های روی بسته‌های چای نمایانگر چه چیزی می‌باشد

📚 راهنمای جامع طبقه‌بندی چای

این راهنما به شما کمک می‌کند تا انواع مختلف چای را بر اساس استانداردهای بین‌المللی بشناسید.

🔴 چای به دو روش اصلی تولید می‌شود:

۱. چای ارتدکس (Orthodox Tea)

تعریف: چای ارتدکس به چایی گفته می‌شود که به روش سنتی و با استفاده از دستگاه‌های غلتکی (یا به صورت دستی) تولید می‌شود. در این روش، برگ چای پیچیده و رول می‌شود تا شکل طبیعی خود را حفظ کند.در این روش ساختار برگ‌های چای حفظ می‌شوند و محتویات داخل سلول‌ها به بیرون تراوش نمی‌کند و بنابراین مدت دم کشیدن چای و البته روش دم کردن و طعم چای تا حدی نسبت به روش دیگر متفاوت خواهد بود.

ویژگی‌ها:

برگ‌های چای شکل پیچ‌خورده دارند
دم‌کرد آرام‌تر (حدود ۱۵ الی ۲۰ دقیقه)
طعم ظریف‌تر و چند لایه
عطر و بوی کمی ملایم‌تر
کاربرد: مناسب برای چای فله‌ای، بسته‌بندی‌های ممتاز و مصرف‌کنندگان حرفه‌ای
منشأ رایج: سیلان (سریلانکا)، دارجلینگ و آسام (هند)، لاهیجان (ایران)

۲. چای CTC (Crush, Tear, Curl)
تعریف: چای CTC به روش مکانیکی و مدرن تولید می‌شود.عبارت CTC مخفف سه کلمه‌ی Crush, Tear, Curl می‌باشد که در این روش، برگ چای خرد، پاره و پیچیده می‌شود تا به شکل گلوله‌های ریز و یکنواخت (کله مورچه‌ای) درآید. چون‌که در این روش سلول‌های برگ‌های چای تقریبا به طور کامل پاره ‌می‌شوند، محتویات درون برگ‌های چای (یعنی هرآنچه باعث عطر و طعم و رنگ چای می‌شود) به بیرون می‌ریزد .پس بی‌راه نیست ما با یک چای طرف باشیم که عطر و طعم و رنگی قوی‌تر داشته باشد و البته دم‌آوری آن نیز منحصر به فرد است.

ویژگی‌ها:

دانه‌های کاملاً خرد شده و گلوله‌ای
برگ‌های این نوع چای کمی سریع‌تر است(حدود ۱۰ الی ۱۵ دقیقه)
در این نوع چای چون محتویات سلول‌های چای کاملا بیرون ریخته‌اند پس آماده‌ی دم کشیدن سریع‌اند(بر خلاف ارتدکس که باید محتوای درون سلول آرام‌آرام درون آب جوش تراوش می‌کرد)
طعم قوی و گس
رنگ‌دهی قوی‌تر
کاربرد: چای خوش عطر و طعم نوستالوژیک قدیم‌ها، بازارهای عمومی
منشأ رایج: هندوستان، کنیا، بنگلادش

📏 سیستم درجه‌بندی چای بر اساس اندازه و کیفیت برگ:

⚠️ نکته بسیار مهم: درجه‌بندی‌های زیر (OP, BOP, FOP و...) فقط به اندازه و کیفیت برگ اشاره دارند، نه به روش تولید. یعنی یک چای می‌تواند هم‌زمان ارتدکس و BOP باشد یا CTC و Fannings باشد.

🟢 درجه‌بندی چای ارتدکس

الف) برگ کامل (Whole Leaf Orthodox)
حالا همین برگ کامل خود به درجات مختلفی طبقه‌بندی می‌شوند.این درجه‌بندی‌ها از بزرگترین سایز برگ به کوچکترین مرتب شده است.

نکته: بزرگ بودن سایز برگ اصلا به این معنی نیست که آن چای بهترین چای موجود است.چون هرچه برگ بزرگ‌تر باشد و کمتر خرد شده باشد، به طبع به راحتی در آب دم نمی‌کشد و کل عطر و رنگ و خاصیت خود را به آب پس نمی‌دهد و در نتیجه چای کم رنگ و کم عطر و کم مزه می‌شود.از طرفی چای که کاملا خرد و پودر شده باشد نیز رنگ چای را کدر و چای را بدون کنترل تلخ می‌کند.

۱. SFTGFOP (Special Finest Tippy Golden Flowery Orange Pekoe) : معنی: دارای بیشترین نوک‌های طلایی (جوانه)
۲-FTGFOP (Finest Tippy Golden Flowery Orange Pekoe ) : نوک‌های ظلایی زیاد. برای مثال چای سوپر زرین شکسته دو قوچ هندوستان قوطی فلزی یکی از این نوع چای می‌باشد که با کلیک روی همین نام به صفحه‌ی خرید این چای هدایت می‌شوید
۳. TGFOP (Tippy Golden Flowery Orange Pekoe) : معنی: نوک طلایی، گل‌دار ،درجه اصلی در دارجلینگ و آسام ، نسبت بالای جوانه
۴. GFOP (Golden Flowery Orange Pekoe) : معنی: طلایی، گل‌دار ، نسبت خوب جوانه‌های طلایی ، معادل فارسی: چای سوپر زرین
۵. FOP (Flowery Orange Pekoe) : معنی: گل‌دار ، فقط از دو برگ برتر و جوانه تهیه می‌شود ، معادل فارسی: چای زرین/
۶. OP (Orange Pekoe) : معنی: پکو نارنجی ، استاندارد و رایج‌ترین درجه ، برگ‌های محکم و رول شده/برای مثال سایت اهورا انواع مختلف چای OP را موجپ کرده است که از آن‌ها می‌توان نام برد: چای هلی امیننت مدل OP1 و یا مدل دیگر چای ارل‌گری امیننت مدل OP1 یا یک نوع دیگر چای سیاه ساده امیننت مدل OP1 و می‌توانید تنها با کلیک روی هر یک از نام این چای‌های نام‌برده مبتوانید آن را از سایت چای اهورا تهیه کنید.

ب) برگ شکسته (Broken Leaf Orthodox):

۱. TGBOP (Tippy Golden Broken Orange Pekoe) : بالاترین درجه شکسته، دارای نوک‌های طلایی
۲. GBOP (Golden Broken Orange Pekoe) : شکسته با نوک‌های طلایی
۳. FBOP (Flowery Broken Orange Pekoe) : شکسته گل‌دار درجه بالا از سیلان/ سایت تخصصی چای اهورا چندین نمونه از این مدل چای را موجود کرده است. مثال ها: چای ممتاز ارل‌گری دو قوچ هندوستان قوطی فلزی و یا مدل دیگر چای ممتاز شکسته‌ی با طعم هل دو قوچ یا چای مخصوص سه طعم قوطی فلزی امیننت
۴. BOP (Broken Orange Pekoe) : درجه اصلی شکسته ، معادل فارسی: چای شکسته ، برگ‌های خرد جداگانه بدون برگ‌های بزرگ دم‌کرد قوی‌تر و سریع‌تر از برگ کامل ، رایج‌ترین نوع چای در ایران و خاورمیانه/ سایت تخصصی چای اهورا چندین نمونه از این مدل چای را موجود کرده است. مثال‌ها:

ج) باروتی / ریز (Fannings Orthodox)
۱. FBOPF Ex. Spl (Finest Broken Orange Pekoe Fannings Extra Special) : بالاترین درجه باروتی ، سایت تخصصی چای اهورا چندین نمونه از این مدل چای را موجود کرده است. مثال‌ها: چای ممتاز زرین سیلان چکش سبز یا مدل دیگر چای چکش سبز بارمال ،
۲. FBOPF (Flowery Broken Orange Pekoe Fannings) : باروتی گل‌دار
۳. BOPF (Broken Orange Pekoe Fannings) : معادل فارسی: چای باروتی ارتدکس ۷ ذرات حدود ۱.۵ میلیمتر ، دم‌کشیدن پررنگ

د) خاک / گرد و غبار (Dust Orthodox)
D (Dust) : معادل فارسی: خرده چای / خاکه ، ریزترین درجه ، برای چای کیسه‌ای ارزان/ برای مثال این نوع چای میتوان به چای تی‌بگ(کیسه‌ایی) ارل‌گری گلستان و یا چای تی‌بگ (کیسه‌ایی) ممتاز گلستان اشاره کرد که در همین سایت موجود است و با کلیک روی نام‌شان می‌توان آن‌ها را از سایت چای اهورا تهیه کرد.

🔵 درجه‌بندی چای CTC
چای CTC هم بر اساس اندازه درجه‌بندی می‌شود:

۱. BOP CTC (Broken Orange Pekoe CTC) : گلوله‌های درشت‌تر ، کیفیت بهتر در CTC/ سایت تخصصی چای اهورا چندین نمونه از این مدل چای را موجود کرده است. مثال‌ها: چای کله مورچه سوفیا طعم هل یا مدل دیگر چای کله مورچه سوفیا ارل‌گری
۲. PF CTC (Pekoe Fannings CTC) : معادل فارسی: چای باروتی CTC ، ریزتر و رنگ‌دهی قوی‌تر
۳. Dust CTC : معادل فارسی: خرده چای CTC ، ریزترین نوع ، مخصوص چای کیسه‌ای ،دم‌کردنی فوری

جدول اصطلاح رایج در بازار ایران

اصطلاح پارسی	روش تولید	معادل پارسی	توضیح
چای زرین/قلمی	ارتدکس	FOP	برگ کامل با نوک طلایی
چای سوپر زرین	ارتدکس	GFOP یا بالاتر	برگ کامل با نوک‌های بیشتر
چای ممتاز	ارتدکس	FOP یا GFOP	کیفیت بالا
چای شکسته	ارتدکس یا CTC	BOP	برگ‍های با کیفیت و خرد شده
چای باروتی/قلم	ارتدکس یا CTC	BOPF یا FANNINGS	برگ های ریز
چای کله مورچه‌ایی	CTC	CTC	روش تولید مدرن
خرده‌چای/خاکه	ارتدکس یا CTC	DUST	ریزترین نوع

مقایسه ارتدکس و CTC

ویژگی	ارتدکس	CTC
شکل برگ	پیچ خورده، درشت و متوسط مخلوط	گلوله‌ایی ،یکنواخت ، ریز
روش تولید	سنتی و دستی یا با ماشین غلتکی	مدرن و مکانیزه
زمان دم کشیدن	بین ۲۰ الی ۲۵ دقیقه	بین ۱۰ الی ۱۵ دقیقه
طعم	ملایم تر	قوی و گس
رنگ	آب انار گونه	رنگ قوی تر
عطر	ساده	غنی و متنوع
محل کشت	هندوستان،سریلانکا،لاهیجان	هندوستان،کنیا،بنگلادش
کاربرد	چای فله،ممتاز،دم‌نوش	بازار عمومی
بازار هدف	خارمیانه(بخصوص ایران)،هند،اروپای غربی	ایران،هند،آفریقا،انگلستان

منشا و نوع تولید

کشور/منطقه	نوع غالب	توضیح
سریلانکا(سیلان)	ارتدکس	مشهور بهBOP و FBOP
دارجلینگ(هندوستان)	ارتدکس	مشهور به TGFOP
آسام( هندوستان)	هر دو	بیشتر CTC ( بیشتر از نصف)
کنیا	CTC	نوع غالب CTC
لاهیجان	ارتدکس	چای باروتی سنتی
چین	ارتدکس	بدون درجه‌بندی OP

اندازه برگ≠ روش تولید(ارتدکس، CTC)
یک چای می‌تواند ارتدکس + BOP باشد
یا می‌تواند CTC + Fannings باشد
مثال: "چای سیلان شکسته ارتدکس" = BOP Orthodox